Bir süredir ABD'de bulunan İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Amerikan yönetiminin kendisine sunduğu öneriler paketini döndüğü ülkesinde güvenlik kabinesini toplayarak değerlendirdi. ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton'un Netanyahu'ya ilettiği 5 maddelik teklife göre, İsrail, Batı Şeria'da tüm yerleşimlerde son kez, 90 günlük bir inşaat yasağı ilan edecek ancak bu yasak Kudüs'teki inşaatları kapsamayacak. Amerikan tarafı ise bundan sonra inşaatlarda yasağın devamı konusunda yeni bir talepte bulunmayacak. Bunun karşılığında ise ABD yönetimi, Kongre'den İsrail'e 3 milyar dolarlık 20 gelişmiş F-35 savaş uçağı verilmesini onaylamasını isteyecek. İsrail'in Filistinlilerle bir barış anlaşması imzalaması durumunda ABD, İsrail ile ayrı bir güvenlik anlaşması imzalayacak.
ABD'nin sunduğu paket ağırlıklı olarak İsrail'in uluslararası arenada 'gayri meşrulaştırılma' çabalarını da önlemeyi amaçlıyor. Kaynaklara göre, planda, tek taraflı barış anlaşmasını zorlamaya yönelik BM'deki herhangi bir girişim veto edilecek. İsrail'i uluslararası arenada zorlayan konuların başında 2008 yılı sonunda başlayan Gazze saldırıları ile ilgili İsrail'in savaş suçu işlediğini ortaya çıkaran Goldstone Raporu, 31 Mayıs'taki Mavi Marmara baskını ve İsrail'in nükleer programı bulunuyor. Teklifi, dün bakanlarıyla paylaşan Netanyahu, planın henüz nihai şeklini almadığını belirterek, her iki tarafta da önerinin detaylandırılması çalışmalarının devam ettiğini söyledi. Toplantı öncesinde, kabinenin Likud'lu 4 bakanı Batı Şeria'daki Yahudi yerleşimlerinde 3 aylık yeni bir inşaat yasağına karşı olduklarını dile getirdi.
Öte yandan ABD'nin 3 aylık yeni inşaat yasağı teklifine önerisine Filistin yönetiminden tepki geldi. Filistin Yönetimi Devlet Başkanı Mahmud Abbas'ın Sözcüsü Nebil Ebu Rudeyna, bu konuda kendilerine herhangi bir resmî bilgi ulaşmamasına rağmen sadece Batı Şeria'da bir inşaat yasağının yeterli olmadığını, bunun Doğu Kudüs'ü de kapsaması gerektiğini vurguladı. İsrail ile Filistin arasında yaklaşık 2 yıldır askıda olan barış görüşmeleri 2 Eylül'de yeniden başlamış, ancak birkaç hafta sonra, İsrail'in yerleşim birimi inşasıyla ilgili moratoryumu uzatmaması üzerine kesilmişti.
CUMALİ ÖNAL / ZAMAN