ABD, sadece müttefiki olmayan ülkelerle ilgili değil, müttefiki olan ülkelerle ilgili olarak da diplomatlarına bilgi toplaması emri vermiş. 2009 yılına ait Dışişleri Bakanı Hillary Clinton imzalı belgelerde, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Ban Ki-moon başta olmak üzere BM yetkililerinin bütün detaylarının elde edilmesi isteniyor. Washington çıkışlı belgelere göre, ABD'nin Fransa, İngiltere, Çin ve Rusya'nın BM'deki temsilcileri hakkında da bilgi toplanması istenirken, başta Ortadoğu olmak üzere, Afrika, Latin Amerika ve Asya'daki ülkelerle ilgili olarak da Amerikan diplomatlarına casusluk yapmaları emri verilmiş.
Wikileaks internet sitesi, uzunca bir süredir beklenen ABD Dışişleri Bakanlığı'na ait belgeleri önceki gece yayınladı. Belgeler, 2004 yılından bu yılın Mart ayına kadar yapılan 250 bin adet diplomatik gizli yazışmayı içeriyor.
Washington, Ankara ve diğer Batılı ve Ortadoğu başkentlerinden gönderilen gizli yazışmalar, İngiliz Guardian, ABD'li New York Times, Alman Der Spiegel, İspanyol El Pais ve Fransız Le Monde gazete ve dergileri tarafından yayınlandı.
Türkiye ile ilgili çok sayıda bilginin de yer aldığı yazışmalarda, Ortadoğu'da savaş tamtamları çalan İsrail'in Türkiye ile ilgili rahatsızlığı dikkat çekerken, belgelerde dikkat çeken bir husus ise ABD'nin tüm dünyadaki büyükelçiliklerinde yapılan casusluk çalışması.
Belgelere göre ABD, diplomatlarına, başta Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Ban Ki-moon olmak üzere Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin sürekli üyeleri Çin, Rusya, Fransa ve İngiltere'nin temsilcileri hakkında casusluk yapmaları talimatı verdi. Dışişleri Bakanı Hillary Clinton'ın imzasıyla diplomatlara gönderilen yazıda Birleşmiş Milletler'deki yetkililere ait iletişim bilgilerinin ve elektronik postalarıyla birlikte şifrelerinin elde edilmesi isteniyor.
Belgelere göre ABD, Birleşmiş Milletler'deki casusluk faaliyetlerinin bir benzerini yapmaları için Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Uganda, Ruanda ve Brundi'deki diplomatlarına yazı göndererek, bu ülkelerdeki askeri, iş ve siyaset çevrelerindeki önemli kişilerle ilgili bilgi ve belge toplanmasını istiyor.
Belgelerde ayrıca Birleşmiş Milletler yetkililerinin kredi kartları numaraları, telefon, faks numaraları ile biyografik ve biometrik bilgilerinin elde edilerek Washington'a ulaştırılması isteniyor. Washington yönetimi Londra, Paris, Moskova dahil 33 büyükelçilik ve konsolosluğa da benzeri yazılar göndererek, diplomatlardan bulundukları ülkeler hakkında casusluk faaliyetlerinde bulunmalarını istedi. ABD, Birleşmiş Milletler Yardım ve Çalışma Ajansı'nın Ortadoğu'daki yetkililerinin terörist gruplarla olan bağlantılarını araştırmak için bilgi toplanmasını da istedi.
ABD'nin casusluk faaliyetlerinde BM'nin yanı sıra Filistin de hedefte bulunuyor. Kahire, Tel Aviv, Kudüs, Amman, Şam ve Riyad'daki büyükelçilik ve konsolosluklara gönderilen yazılarda HAMAS ve Filistin yönetimi yöneticilerinin seyahat planları ve kullanacakları araçların yanı sıra biometrik bilgilerinin de belirlenmesi isteniyor. Wikileaks'ın yayınladığı belgelere göre tüm dünyadaki Amerikan büyükelçilik ve konsoloslukları casusluk faaliyeti yürütüyor. Belgelerin, ABD ve müttefikleri arasında bir güven bunalımına yol açması bekleniyor.
Öte yandan Beyaz Saray, Wikileaks tarafından yayımlanan ABD Dışişleri Bakanlığı'na ait belgelere ilişkin bir açıklama yaptı. Açıklamada, yayımlanan gizli belgeler yalanlanmadı, ancak belgelerin "ABD dış politikasının ifadesi" olmadığı belirtildi. Açıklamada, "Washington'a yapılan saha bildirimleri doğası gereği samimi bir şekilde yapılır ve genellikle tam bilgilerden oluşmaz. Bir dış politika ifadesini yansıtmaz, aynı zamanda nihai kararlarımız da değildir" denildi.
MEHMET NEDİM ASLAN / YENİ AKİT